Jak głęboko układać rury nawadniania
Rury nawadniania układa się na różnych głębokościach: rurę główną i rozdzielczą głębiej, odgałęzienia do zraszaczy płyciej. W rejonie Wrocławia głębokość przemarzania gruntu to około 0,8 m. Rury leżące poniżej tej granicy są bezpieczniejsze, ale nie zwalnia to z przedmuchania na zimę.

Dlaczego głębokość ma znaczenie
Rura ułożona zbyt płytko jest narażona na uszkodzenia: może ją przeciąć łopata, przegnieść koła samochodu albo zamrozić zima. Rura ułożona zbyt głęboko oznacza większy wykop, więcej pracy i wyższy koszt, a zraszacze i zawory trudniej serwisować. Dlatego głębokość dobiera się do roli rury, rodzaju gruntu i miejsca, w którym przebiega.
Dobór tras robimy na etapie planowania, a wykonanie przy montażu nawadniania. Poniżej tłumaczymy zasady ogólne, bez gwarantowania konkretnych wartości dla Twojej działki.
Rura główna i odgałęzienia
Układ nawadniania składa się z kilku poziomów:
- rura główna prowadzi wodę z przyłącza do zaworów,
- rury rozdzielcze biegną od zaworów do poszczególnych stref,
- odgałęzienia doprowadzają wodę do pojedynczych zraszaczy.
Rurę główną zwykle układa się głębiej, bo jest stale pod ciśnieniem i trudniej ją naprawić. Odgałęzienia do zraszaczy leżą płycej, ponieważ zraszacz wynurzalny ma wysokość korpusu i sam wymaga określonego poziomu zamontowania. Płytsze ułożenie to też mniejsza ingerencja w trawnik. Konkretne wartości dobieramy do systemu i gruntu, nie podajemy jednej liczby dla wszystkich.
Strefa przemarzania we Wrocławiu
W rejonie Wrocławia głębokość przemarzania gruntu wynosi około 0,8 m. To wartość orientacyjna: faktyczne przemarzanie zależy od zimy, rodzaju gruntu, wilgotności i pokrywy śnieżnej. Rura leżąca poniżej tej głębokości jest mniej narażona na zamarznięcie wody, ale nie jest to powód, by pomijać zimowanie.
Tam, gdzie grunt jest ciężki (mady i gliny w dolinie Odry, gliny na północy miasta), woda dłużej zalega i potrafi zamarznąć głębiej lub dłużej niż w gruncie przepuszczalnym. Dlatego w praktyce stosuje się dwa zabezpieczenia jednocześnie: odpowiednią głębokość i jesienne przedmuchanie.
Głębokość a zimowanie
Zimowanie systemu polega na usunięciu wody z rur, dlatego rura leżąca nawet poniżej strefy przemarzania powinna mieć możliwość spuszczenia wody. Tym zajmuje się zimowanie systemu nawadniania, czyli przedmuchanie sprężarką jesienią.
Głębsze ułożenie rur nie zastępuje przedmuchania. Daje jedynie zapas bezpieczeństwa w razie, gdyby jakaś część wody została w instalacji. Płytsze ułożenie rur z przedmuchaniem jest rozwiązaniem równie poprawnym, jeśli system jest odpowiednio zaprojektowany, czyli ma spadki i punkty odwodnienia.
Kolizje: przyłącza i podjazd
Przed kopaniem trzeba znać przebieg innych instalacji: wody, prądu, gazu, kanalizacji i światłowodu. Na nowych osiedlach deweloperskich we Wrocławiu (na przykład Jagodno, Ołtaszyn, Wojszyce, Maślice) przyłącza bywają ułożone w sposób, którego nie widać na powierzchni. Przy każdym skrzyżowaniu zachowuje się odstęp i unika kolizji. Jeśli nie masz pewności, sprawdź dokumentację u zarządcy sieci.
Szczególną uwagę poświęcamy miejscom, gdzie przejeżdża samochód: podjazdowi i wjazdowi. Rury pod nimi układa się głębiej lub w osłonie, a przejazd planuje tak, żeby nie obciążać ich ciężarem. Zjazd z drogi miejskiej jest sprawą zarządcy dróg, więc przy kopaniu w tym miejscu sprawdź u zarządcy drogi, czy potrzebne jest zgłoszenie.
Wykop, podsypka i zasypka
Rury układa się w wykopie wąskim, ale na tyle szerokim, by wygodnie je poprowadzić. Dno wyrównuje się, a bezpośrednio wokół rury sypie się materiał bez ostrych kamieni, na przykład piasek, żeby nie uszkodzić ścianek. Dalej zasypuje się gruntem rodzimym i zagęszcza warstwami.
Bardzo ważna jest zasypka. Źle zagęszczony grunt będzie osiadał, a rura wraz z nim, co potem widać jako zapadnięcia w trawniku. Po zasypaniu daje się czas na osiadanie, zanim wyrówna się teren. O kolejności prac piszemy w artykule nawadnianie przed czy po założeniu trawnika.
Podsumowanie
Nie ma jednej głębokości dla wszystkich ogrodów. Rurę główną układa się głębiej, odgałęzienia płyciej, a całość przedmuchuje jesienią. W rejonie Wrocławia przyjmuje się strefę przemarzania około 0,8 m, ale to tylko punkt odniesienia. Wyślij zdjęcia i plan działki, a przygotujemy bezpłatną wycenę z trasą rur.
Jak sprawdzić grunt przed kopaniem
Zanim zaczniemy wykop, oglądamy grunt: czy jest piaszczysty, gliniasty, czy zawiera gruz i korzenie. Na terenach po budowie deweloperskiej grunt bywa zagęszczony i trudniejszy w kopaniu niż naturalny, a w dolinie Odry bywa nawodniony, więc wykop może się osypywać lub zalewać. W takich miejscach trasę rur planujemy tak, by ograniczyć długość wykopów i unikać miejsc podmokłych. Taka wizja lokalna pozwala trafniej wycenić roboty ziemne i uniknąć niespodzianek w trakcie prac.

